KLIMATYZACJA: ZASADA DZIAŁANIA, SPRAWDZANIE, NAPRAWA

W tym miejscu znajdziesz przydatną wiedzę podstawową i cenne wskazówki dotyczące klimatyzacji w pojazdach.

Klimatyzacja była wcześniej zarezerwowana dla pojazdów luksusowych. Dzisiaj należy ona do wyposażenia standardowego pojazdów wszystkich klas. Jak przebiega proces chłodzenia i z jakich podzespołów składa się układ? Tu znajdziesz nie tylko odpowiedzi na te pytanie, lecz także przydatne rady w zakresie serwisowania, lokalizowania usterek i naprawy klimatyzacji.

Ważna zasada bezpieczeństwa
Poniższe informacje i porady praktyczne zostały przygotowane przez firmę HELLA w celu zapewnienia profesjonalnego wsparcia dla warsztatów samochodowych. Informacje udostępnione na tej stronie internetowej powinny być wykorzystywane tylko przez odpowiednio wykwalifikowany personel.

 

OBIEG KLIMATYZACJI SAMOCHODOWEJ: DZIAŁANIE

Do sterowania klimatem węwtnątrz pojazdu jest potrzebny zarówno obiegu czynnika chłodniczego, jak i obiegu płynu chłodzącego. Mieszanie zimnego i ciepłego powietrza umożliwia uzyskiwanie żądanego klimatu niezależnie od warunków zewnętrznych. Klimatyzacja staje się w ten sposób ważnym elementem bezpieczeństwa i komfortu jazdy.

 

Poszczególne elementy obiegu czynnika chłodniczego są ze sobą połączone przewodami elastycznymi i/lub aluminiowymi, tworząc zamknięty układ. W układzie cyrkuluje czynnik chłodniczy i olej z nim zmieszany, rozprowadzane przez sprężarkę.

Sposób działania klimatyzacji z zaworem rozprężnym

Obieg składa się z dwóch obwodów:

  • Obwód znajdujący się między sprężarką a zaworem rozprężnym jest nazywany stroną wysokiego ciśnienia (kolor żółty/czerwony).
  • Obwód między zaworem rozprężnym a sprężarką to strona niskiego ciśnienia (kolor niebieski).

 

Sprężarka spręża gazowy czynnik chłodniczy (powodując jego silne rozgrzewanie) i tłoczy go pod wysokim ciśnieniem przez skraplacz. Tutaj czynnik chłodniczy oddaje ciepło, w wyniku czego zaczyna się skraplać i zmienia stan skupienia z gazowego na ciekły.

 

Następnie ciekły czynnik chłodniczy przepływa do osuszacza, który oddziela od niego zanieczyszczenia i pęcherzyki powietrza oraz usuwa z niego wilgoć. W ten sposób zostaje zapewniona efektywność układu, a elementy są chronione przed uszkodzeniami spowodowanymi przez zanieczyszczenia.

SERWIS I KONTROLA KLIMATYZACJI: WARTO WIEDZIEĆ

Kontrola i serwisowanie naprzemiennie

Klimatyzacja jest układem wymagającym serwisowania. Dlatego konieczne jest jej sprawdzanie w regularnych odstępach czasu, aby nie dopuścić do powstania uszkodzeń. Z kontrolą i serwisowaniem klimatyzacji należy postępować podobnie, jak w przypadku mniejszych i większych przeglądów:

INFORMACJA

HELLA zaleca: kontrolowanie klimatyzacji co 12 miesięcy i jej serwisowanie co 2 lata.

Co robić i kiedy?
Co? Kontrola klimatyzacji
Kiedy? Co 12 miesięcy
Dlaczego? Filtr kabinowy usuwa z powietrza pył, pyłki roślin i cząstki zanieczyszczeń, zanim zostanie ono skierowane do wnętrza w czystym i schłodzonym stanie. Jak każdy filtr, ma on ograniczoną chłonność. W każdym układzie klimatyzacji znajduje się parownik. W jego blaszkach zbiera się woda kondensacyjna. Z czasem rozwijają się tu bakterie, grzyby i drobnoustroje. Z tego względu parownik wymaga regularnej dezynfekcji.
Wykonywane czynności ➔ Kontrola wzrokowa wszystkich komponentów
➔ Kontrola działania i wydajności
➔ Wymiana filtra kabinowego
➔ W razie potrzeby dezynfekcja parownika

 

Co robić i kiedy?
Co? Serwis klimatyzacji
Kiedy? Co 2 lata
Dlaczego? Nawet w przypadku nowej klimatyzacji, z układu może rocznie ulatniać się do 10% czynnika chłodniczego. Jest to normalny proces, powodujący spadek wydajności chłodzenia i grożący uszkodzeniem sprężarki. Filtr-osuszacz usuwa wilgoć i zanieczyszczenia z czynnika chłodniczego.
Wykonywane czynności ➔ Kontrola wzrokowa wszystkich komponentów
➔ Kontrola działania i wydajności
➔ Wymiana filtra-osuszacza
➔ W razie potrzeby dezynfekcja parownika
➔ Wymiana czynnika chłodniczego
➔ Kontrola szczelności
➔ Wymiana filtra kabinowego

SPRAWDZANIE KLIMATYZACJI SAMOCHODOWEJ: POSZUKIWANIE USTEREK

Sprawdzanie wydajności chłodzenia

Poza narzędziami kontrolnymi i specjalnymi każdy warsztat musi dysponować odpowiednią wiedzą fachową, nabytą np. podczas szkoleń. Dotyczy to zwłaszcza układów klimatyzacji. Ze względu na występowanie różnych układów, niniejszą instrukcję należy traktować wyłącznie jako ogólny przewodnik.

Szczególnie istotna jest prawidłowa ocena wskazań manometru ciśnienia

Układy klimatyzacji z zaworem rozprężnym
Niskie ciśnienie Wysokie ciśnienie Temperatura na wylocie dyszy środkowej Możliwe przyczyny
wartość wysoka wartość wysoka wyższa, do temperatury otoczenia Przegrzanie silnika, zanieczyszczenie skraplacza, defekt wentylatora skraplacza – nieprawidłowy kierunek obrotów, przepełnienie instalacji
normalna do niskiej, tymczasowo wysoka, tymczasowo wyższa lub wahająca się Zawór rozprężny jest zablokowany, chwilowo w stanie zamkniętym
wartość normalna wartość wysoka nieznacznie wyższa Stary filtr-osuszacz, zanieczyszczony skraplacz
wartość wysoka normalna do wysokiej wyższa, w zależności od wąskich gardeł Przewód łączący sprężarkę z zaworem rozprężnym zagnieciony lub zagięty
wartość normalna wartość normalna wyższa Za dużo czynnika w instalacji
normalna, lecz nierównomierna normalna, lecz nierównomierna wyższa Wilgoć w układzie, uszkodzony zawór rozprężny
wahania wartości wahania wartości wahania wartości Uszkodzony zawór rozprężny lub sprężarka
normalna do niskiej normalna do niskiej wyższa Parownik zanieczyszczony, brak czynnika chłodnicznego
wartość wysoka wartość niska wyższa, prawie temperatura otoczenia Zawór rozprężny zablokowany w pozycji otwartej, uszkodzona sprężarka
wartość niska wartość niska wyższa, do temperatury otoczenia Brak czynnika chłodniczego
Niskie ciśnienie i wysokie ciśnienie na takim samym poziomie Niskie ciśnienie i wysokie ciśnienie na takim samym poziomie temperatura otoczenia Brak czynnika chłodniczego, uszkodzona sprężarka, usterka elektryczna

 

Klimatyzacja z dyszą dławiącą/orifice tube
Niskie ciśnienie Wysokie ciśnienie Temperatura na wylocie dyszy środkowej Możliwe przyczyny
wartość wysoka wartość wysoka wyższa, do temperatury otoczenia Przegrzanie silnika, zanieczyszczenie skraplacza, defekt wentylatora skraplacza – nieprawidłowy kierunek obrotów, przepełnienie instalacji
normalna do niskiej, tymczasowo wartość wysoka wyższa Układ przepełniony, skraplacz zanieczyszczony
wartość normalna normalna do wysokiej wahania wartości Wilgoć w układzie, dysza dławiąca przejściowo zatkana
wartość wysoka wartość normalna wyższa Dysza dławiąca uszkodzona (przekrój)
wartość normalna wartość normalna wyższa Za dużo czynnika w instalacji
normalna do niskiej normalna do niskiej wyższa Brak czynnika chłodniczego
Niskie ciśnienie i wysokie ciśnienie na takim samym poziomie Niskie ciśnienie i wysokie ciśnienie na takim samym poziomie temperatura otoczenia Brak czynnika chłodniczego, uszkodzona sprężarka, usterka elektryczna

 

NAPRAWA KLIMATYZACJI SAMOCHODOWEJ – INSTRUKCJA DEMONTAŻU I MONTAŻU: PORADY DLA WARSZTATÓW

Sprawdzenie części zamiennych

Przed demontażem lub montażem części zamiennej należy sprawdzić, czy złącza, elementy mocujące i inne istotne parametry montażowe są identyczne.

Stosowanie nowych o-ringów

Podczas wymiany elementów konstrukcyjnych używać zawsze nowych o-ringów przystosowanych do czynnika chłodniczego.

Utrzymywanie instalacji w stanie zamkniętym

Olej sprężarkowy jest silnie higroskopijny, w związku z czym instalacja powinna być w miarę możliwości zawsze zamknięta bądź powinna być napełniana olejem dopiero na krótko przed zamknięciem obiegu czynnika chłodniczego.

Smarowanie o-ringów i uszczelek

Przed montażem przesmarować o-ringi i uszczelki olejem sprężarkowym lub specjalnym smarem w celu ułatwienia montażu. Nie używać innych smarów ani sprayów silikonowych, ponieważ powoduje to natychmiastowe zanieczyszczenie świeżego czynnika chłodniczego.

Wymiana osuszacza

Ze względu na silnie higroskopijne działanie czynnika chłodniczego, po każdym otwarciu instalacji należy wymienić osuszacz. Jeżeli osuszacz lub zasobnik nie są regularnie wymieniane, może dojść do rozkładu poduszki filtracyjnej i rozprowadzenia cząstek krzemianu po całej instalacji.

Zamknięcie złącz

Złącza instalacji nie powinny być nigdy otwarte przez dłuższy czas, należy je od razu zamykać nasadkami lub zatyczkami. W przeciwnym razie wraz z powietrzem do systemu dostanie się wilgoć.

Praca z dwoma kluczami

Aby nie uszkodzić przewodów przyłączeniowych lub komponentów, podczas odłączania i mocowania złączy zawsze używać dwóch kluczy.

Uwaga na uszkodzenia przez krawędzie pojazdu

Przy układaniu węży i kabli należy wykluczyć ich uszkodzenie przez ostre krawędzie pojazdu i inne ruchome komponenty.

Zwracanie uwagi na prawidłową ilość oleju

Podczas wymiany jednego z podzespołów układu klimatyzacji zwrócić uwagę na prawidłową ilość oleju w układzie. W razie potrzeby olej uzupełnić lub spuścić.

Sprawdzenie szczelności przed napełnieniem i wytworzenie podciśnienia

Przed ponownym napełnieniem instalacji należy sprawdzić szczelność układu. Następnie w układzie wytworzyć wystarczające podciśnienie (ok. 30 minut), aby zapewnić całkowite pozbawienie go wilgoci.

Sprawdzenie szczelności po napełnieniu i kontrola ciśnienia

Po napełnieniu podaną przez producenta ilością czynnika chłodniczego sprawdzić szczelność (elektronicznym detektorem nieszczelności) i prawidłowe działanie instalacji. Jednocześnie należy obserwować na manometrach wartości wysokiego i niskiego ciśnienia i porównywać je z wymaganymi wartościami. Porównać temperaturę powietrza nawiewanego z dyszy środkowej z wartościami podanymi przez producenta.

Umieszczenie ulotki serwisowej

Po zamknięciu złączy serwisowych nasadkami należy zapisać datę przeglądu na ulotce serwisowej, zamocowanej na przedniej belce poprzecznej.

WIDEO NA TEMAT

Wymiana filtra AC

Wymiana filtra-osuszacza z demontażem i montażem

 

01:55 min

Wskazówki dotyczące montażu sprężarek klimatyzacji

Upewnić się, że z obiegu czynnika chłodniczego zostały usunięte wszystkie zanieczyszczenia i substancje obce. W tym celu przed montażem nowej sprężarki układ należy przepłukać. W zależności od stopnia zabrudzenia, do płukania nadaje się czynnik chłodniczy R134a lub specjalny roztwór płuczący. Sprężarek, osuszaczy (zasobników) i zaworów rozprężnych lub dławiących nie można przepłukiwać. Ze względu na to, że w razie uszkodzenia sprężarki należy się zawsze liczyć z zanieczyszczeniem układu (starty materiał, opiłki), płukanie układu należy do czynności bezwzględnie koniecznych przy wymianie tego podzespołu. Upewnić się, że w układzie nie pozostały żadne resztki roztworu płuczącego. W razie potrzeby osuszyć obieg czynnika chłodniczego azotem.

 

Wymienić filtr-osuszacz lub zasobnik oraz zawór rozprężny bądź dyszę dławiącą (orifice tube).

 

Ponieważ ten sam lub podobny model sprężarki może być używany w różnych pojazdach lub układach, konieczne jest sprawdzenie lub skorygowanie ilości wlewanego oleju i jego lepkości przed montażem sprężarki, odpowiednio do danych producenta. W tym celu należy spuścić cały olej do odpowiedniego pojemnika. Następnie sprężarkę napełnić na nowo całą, wskazaną przez producenta pojazdu ilością oleju (ilość oleju w instalacji).

 

Aby olej został równomiernie rozprowadzony, przed montażem ręcznie przekręcić sprężarkę 10x. Podczas montażu paska napędowego dopilnować, aby pasek pracował w jednej płaszczyźnie. Niektóre sprężarki są zaprojektowane do „wielu zastosowań”. To oznacza, że mogą być montowane w różnych pojazdach. Poza liczbą rowków na sprzęgle magnetycznym istnieje 100% zgodność ze starą częścią.

 

Po montażu sprężarki i ponownym napełnieniu obiegu czynnika chłodniczego należy najpierw uruchomić silnik, a następnie pozostawić go na biegu jałowym.

 

Należy osobno uwzględnić dodatkowe specyfikacje (ulotkę dołączoną do opakowania, dane producenta, zasady docierania).