Farlar anlaşılır bir şekilde açıklanıyor – İşlev, türler ve yönetmelikler

Araç farları, ışık kaynağı tarafından üretilen ışık ışınlarını odaklanmış bir şekilde yola aktarırlar. Bu sayfada, diğer şeylerin yanı sıra, farların yapısını, hangi aydınlatma teknolojisi konseptlerinin ve yasal yönetmeliklerin mevcut olduğunu keşfedeceksiniz. Burada ayrıca, plastik far camları ile çalışma konusunda faydalı pratik ipuçlarını bulacaksınız.

Araç farları - Bileşenler

Muhafaza

Far muhafazasının görevleri aşağıdaki gibidir:

Tüm far bileşenlerinin taşıyıcısı (kablo, reflektör, vb.)
Araç karoserine sabitleme
Dış etkilere karşı koruma (nem, ısı vb.)
Malzeme olarak termoplastikler kullanılmaktadır.

Reflektör

Reflektörün temel işlevsel amacı, ampulün yaydığı ışık akısının mümkün olan en büyük kısmını yakalamak ve bunu yola yönlendirmektir. Bu gereksinimin olabildiğince etkin bir şekilde karşılanmasını sağlamak için, çeşitli reflektör sistemleri mevcuttur.

Reflektörler için malzeme seçimi

Geçmişte reflektörlerin çoğu çelik sacdan yapılırken, günümüzde farlara yönelik örneğin üretim toleransları, tasarım, yüzey kalitesi, ağırlık vb. gibi talepler nedeniyle, ağırlıklı olarak plastikler (çeşitli termoplastikler) kullanılmaktadır. Bunlar, şekil reprodüksiyonu açısından yüksek derecede doğruluk ile üretilmektedir.

Bu sayede özellikle katmanlı ve çok odalı sistemler gerçekleştirilebilmektedir. Daha sonra gerekli yüzey kalitesini elde etmek için reflektörler boyanır. Yüksek termal strese maruz kalan far sistemlerinde, alüminyum veya magnezyumdan yapılmış reflektörler de kullanılır. Bir sonraki adımda, alüminyumdan yapılma bir yansıtma katmanı ve sonrasında silisyumdan yapılma bir koruyucu katman buharla kaplanır.

Projeksiyon modülleri

Tam olarak tanımlanmış ışın yolu ve yüksek ışık akısı nedeniyle, projeksiyon modülleri modern farlarda çok sık kullanılmaktadır. Farklı lens çapları, aydınlatma işlevleri ve montaj seçenekleri sayesinde, bu modüller çeşitli çok özel far konseptleri için kullanılabilir.

Far camları

Dağılma optiklerine sahip far camlarının görevi, reflektör tarafından toplanan ışık akısını istenen ışık dağılımını oluşturacak şekilde saptırma, dağıtma veya odaklama görevine sahiptir. Örn. aydınlık-karanlık sınırı oluşturulur. Ancak bu önceki standart konsept, şimdi neredeyse tamamen optiksiz sistemlerle değiştirildi.

Vehicle headlamps: cover lenses without dispersion optics

Dağılma optiği olmayan far camları

“Şeffaf far camları” olarak adlandırılan far camları da optik elemanlara sahip değildir. Sadece kirlenmeye ve hava etkilerine karşı koruma sağlama görevini yerine getirirler.

Aşağıda belirtilen far sistemlerinde kullanılırlar:

İç mercek (DE Sistemi), kısa hüzmeli, uzun hüzmeli far ( Bi-Xenon ) ve sis lambası
Farın içinde, doğrudan reflektörün önünde ayrı far camı
Açık alan farları (FF), (ek optikler olmadan)

Far camları için malzeme seçimi

Geleneksel far camları genellikle camdan yapılır. Bunlar, çizgiler ve kabarcıklar içermemelidir. Bununla birlikte, daha önce bahsedilen gereksinimler nedeniyle, far camları giderek daha fazla plastikten (polikarbonat, PC) üretilmektedir.

Camla karşılaştırıldığında, bunun sayısız avantajı vardır:

Yüksek darbe dayanımı
Çok hafif
Daha küçük üretim toleransları mümkündür
Çok daha fazla tasarım özgürlüğü
ECE ve SAE yönetmeliklerine göre çizilmeye karşı dayanıklı özel kaplamalı yüzey

Plastik far camları ile çalışma için ipuçları

Plastik far camlarının hasar görmesini önlemek için, aşağıdaki talimatlara uyulmalıdır:

Plastik far camlarını asla kuru bir bezle temizlemeyin (çizilme tehlikesi)!
Far camı temizleme sistemindeki suya temizlik maddesi veya antifriz gibi herhangi bir katkı maddesi eklemeden önce, daima araç kılavuzundaki talimatları dikkate alın.
Çok agresif veya yanlış temizlik kimyasalları, plastik far camını tahrip edebilir.
Asla izin verilmeyen yüksek voltajlı ampuller kullanmayın!
Sadece UV filtreli ampuller kullanın!

Far sistemleri

Dört tipik far sistemi vardır

Paraboloit farlar

örn. Audi 100 uzun ve kısa hüzmeli far

FF-H4 farlar

örneğin VW Bora

Açik alan (FF) farlari

örn. Skoda Roomster

Süper de farlar (FF farlarla kombi̇ne edi̇lmi̇ş)

örn. Skoda Superb

Paraboloit farlar: Reflektör yüzeyi — A: Kullanılan reflektör yüzeyi, önden görünüm

Paraboloit farlar: Işığın yola yansıması — B: Işığın yola yansıması, yandan görünüm

Paraboloit farlar: Prizmalar aracılığıyla ışık sapması ve far camındaki silindirik optikler aracılığıyla ışık saçılması — C: Prizmalar aracılığıyla ışık sapması ve far camındaki silindirik optikler aracılığıyla ışık saçılması (üstten görünüm). Kullanılabilir ışık yaklaşık %27. 1 Reflektör, 2 Işık kaynağı, 3 Hüzme kapağı, 4 Far camı

Paraboloit farlar

Reflektör yüzeyi bir paraboloit yüzeyine sahiptir. Bu, farlarda ışık dağıtımı için kullanılan en eski teknolojidir. Ancak günümüzde paraboloit reflektörler nadiren kullanılmaktadır. Nadiren uzun hüzmeli farlarda ve büyük H4 farlarda kullanıldıkları olur.

A: Reflektöre önden bakıldığında, reflektörün üst bölümü kısa hüzme için kullanılır ( Resim A ).

B: Işık kaynağı, yukarıya doğru yayılan ışık, optik eksen aracılığıyla reflektör tarafından aşağıya doğru yola yansıtılacak şekilde yerleştirilmiştir ( Resim B ).

C: Far camındaki optik elemanlar, ışığın yasal gereklilikler karşılanacak şekilde dağıtılmasını sağlarlar. Bu, iki farklı optik eleman biçimiyle gerçekleştirilir: Işığın yatay yönde dağılımı için silindirik dikey profiller ve optik eksen ile aynı seviyede prizmatik yapılar, ışığı yol alanındaki en önemli noktalarda daha fazla ışık olacak şekilde dağıtmaya hizmet eder ( Resim C ).

D: Kısa hüzme için bir paraboloit farın far camı, açık bir biçimde optik elemanlarla donatılmıştır ve tipik ışık dağılımını sağlar ( Resim D ).

E: İzolüks yol grafiği olarak bir paraboloit farın tipik kısa hüzme dağılımı ( Resim E ).

Açık alan farları: reflektör yüzeyleri — A: Bir FF farın kullanılan, segmentlere ayrılmış reflektör yüzeyi

Üç yüzeyli farlar: Işığın yola yansıması — B: Işığın yola yansıması, yandan görünüm

Üç yüzeyli farlar: Işığın reflektör yüzeyi tarafından saçılması — C: Işığın doğrudan reflektör yüzeyi tarafından saptırılması ve saçılması. Kullanılabilir ışık yaklaşık %45. 1 Reflektör, 2 Işık kaynağı, 3 Hüzme kapağı, 4 Far camı

Üç yüzeyli farlar: Far camının ışık dağılımı — D: Bir FF farın far camındaki ışık dağılımı örneği

Üç yüzeyli farlar: Kısa hüzme dağılımı — E: İzolüks yol grafiği olarak bir FF farın tipik kısa hüzme dağılımı * lx (aydınlatma şiddeti için ölçü birimi - 1 lx bile gazete okumak için yeterli ışığı verir.)

Açık alan farları

FF farlar, boşluk içinde serbestçe şekillendirilen reflektör yüzeylerine sahiptir. Sadece bilgisayarlar yardımıyla hesaplanabilir ve optimize edilebilirler. Gösterilen örnekte, reflektör yolun ve çevrenin farklı alanlarını aydınlatan segmentlere ayrılmıştır.

A: Özel tasarım sayesinde, kısa hüzme için neredeyse tüm reflektör yüzeyleri kullanılabilir ( Resim A ).

B: Yüzeyler, reflektörün tüm segmentlerinden gelen ışığın aşağıya doğru yola yansıtılacağı şekilde hizalanır ( Resim B ).

C: Işık ışınlarının saptırılması ve ışığın saçılması, doğrudan reflektör yüzeyler aracılığıyla sağlanır. Bu, fara parlak bir görünüm kazandıran şeffaf, desensiz far camlarının da kullanılmasını sağlar. Aydınlık-karanlık sınırı ve yolun sağ kenarının aydınlatması, yatay olarak düzenlenmiş reflektör segmentleri tarafından oluşturulur ( Resim C ).

D: Bir FF farın far camındaki ışık dağılımı örneği ( Resim D ).

E: Yol seviyesindeki ışık dağılımı özel istek ve gereksinimlere kolayca uyarlanabilir ( Resim E ).

Kısa hüzme için neredeyse tüm modern reflektörlü far sistemleri, FF reflektör yüzeyleri ile donatılmıştır.

Süper DE farlar: Reflektör yüzeyi ve lens şekli — A: Kullanılan reflektör yüzeyi ve diyafram şekli (önden görünüm)

Süper DE farlar: Aydınlık-karanlık sınırının üretilmesi — B: Aydınlık-karanlık sınırının oluşturulması ve diyafram tarafından düşük gölgeleme (yandan görünüm)

Süper DE farlar: Odak alanındaki ışın yolu ve ışık yoğunluğu — C: Odak alanındaki ışın yolu ve ışık yoğunluğu (üstten görünüm). Kullanılabilir ışık yaklaşık %52. 1 Reflektör, 2 Işık kaynağı, 3 Diyafram, 4 Mercek, 5 Far camı

Süper DE farlar: Kısa hüzme dağılımı — D: Bir Süper DE farın far camı üzerindeki tipik kısa hüzme dağılımı

Süper DE (FF ile kombine edilmiş)

Süper DE farlar, DE farlar gibi projeksiyon sistemleridir ve aynı prensibe göre çalışırlar. Bu durumda, reflektör yüzeyleri FF teknolojileri yardımıyla tasarlanmıştır. Farlar aşağıdaki gibi yapılandırılmıştır:

A: Reflektör, ampul ışığının mümkün olduğunca çoğunu yakalar ( Resim A ).

B: Yakalanan ışık, mümkün olduğunca çok diyaframın üzerine ve ardından merceğin üzerine düşecek şekilde yönlendirilir ( Resim B ).

C: Işık, merceğin yola yansıttığı ışık dağılımı diyaframın yüksekliğinde oluşturulacak şekilde, reflektör ile yönlendirilir ( Resim C ).

D: Bir Süper DE farın far camı üzerindeki tipik kısa hüzme dağılımı ( Resim D ).

E: İzolüks yol grafiği olarak bir Süper DE farın tipik kısa hüzme dağılımı ( Resim E ).

FF teknolojisi, çok daha büyük bir dağılım genişliğini ve yol kenarlarının daha iyi aydınlatılmasını mümkün kılar. Işık, aydınlık-karanlık sınırına çok yakın bir yerde yoğunlaştırılabilir, bu da geceleri daha geniş bir görüş menzili ve rahat sürüş elde edilmesini sağlar. Günümüzde, kısa hüzmeli far için neredeyse tüm yeni projeksiyon sistemleri FF reflektör yüzeyleri ile donatılmıştır. Çapı 40 mm ile 80 mm arasında olan mercekler kullanılmaktadır. Daha büyük mercekler, daha fazla ışık çıkışı ve aynı zamanda daha fazla ağırlık anlamına gelir.

Araç aydınlatması yönetmelikleri

Önden görünüm montaj talimatları

Yasal düzenlemelerin kapsamı nedeniyle, bu noktada sadece en önemli düzenlemeler açıklanmaktadır. Bununla birlikte, aşağıdaki yönetmeliklerde, ana far grupları, özellikleri ve kullanımları ile ilgili tüm bilgiler bulunabilir:

76/761/AET ve ECE-R1 ve -R2
Uzun ve kısa hüzme için farlar ve bunların ampulleri

ECE-R8
H1 - H11 (H4 hariç), HB3 ve HB4 ampullü farlar

ECE-R20
H4 ampullü farlar

StVZO § 50 (Karayolları Trafik Tescil Yönetmeliği, Madde 50)
Uzun ve kısa hüzme için farlar

76/756/AET ve ECE-R48
Dıştan montaj ve kullanım için

ECE-R98/99
Gaz deşarj lambalı farlar

ECE-R112
Asimetrik kısa hüzmeli farlar (ayrıca LED)

ECE-R119
Viraj lambası

ECE-R123
Advanced Frontlighting System/Gelişmiş Far Sistemi (AFS)

Kısa hüzmeli ışık farı
Adet	İki
Genişlik	En dış noktadan maks. 400 mm
Yükseklik	500 ila 1200 mm’ye izin verilir
Elektrik devresi	Ek farların kısa hüzmeli ve/veya uzun hüzmeli farlara çifter halinde bağlanmasına izin verilir. Kısa hüzmeli fara geçiş sırasında, tüm uzun hüzmeli farlar eşzamanlı olarak kapatılmalıdır.
Açma kontrolü	Yeşil kontrol ışığı
Diğer	Farlar gaz deşarjlı ampullerle donatılmışsa (uzun ve kısa hüzmeli far), otomatik bir far yükseklik ayar sistemi ve far temizleme sisteminin monte edilmiş olması gerekir. Bu talepler, hali hazırda trafikte olan araçlarda, değişikliğin 1 Nisan 2000 tarihinden sonra yapılmış olması durumunda, sonradan yapılan donanım değişiklikleri için de geçerlidir.

Uzun hüzmeli ışık farı
Adet	İki veya dört
Genişlik	Özel bir düzenleme yok, ancak sürücünün yansımalardan etkilenmeyeceği şekilde yerleştirilmiş
Yükseklik	Özel talimatlar yok
Elektrik devresi	İlave uzun hüzmeli farların kısa veya uzun hüzmeli farlara çiftler halinde bağlanmasına izin verilir. Kısa hüzmeli fara geçiş sırasında, tüm uzun hüzmeli farlar eşzamanlı olarak kapatılmalıdır.
Açma kontrolü	Mavi gösterge lambası
Diğer	Devreye alınabilen tüm uzun hüzmeli farların ışık şiddeti 300.000 Kandela değerini aşamaz. Referans rakamların toplamı, 100'den büyük olamaz.

Sis lambası için farlar (opsiyonel)
Adet	İki, beyaz veya açık sarı renk
Genişlik	Özel talimatlar yok
Yükseklik	ECE uyarınca kısa hüzmeli fardan daha yüksek olamaz, ancak min. 250 mm olmalıdır
Elektrik devresi	Kısa hüzmeli ve uzun hüzmeli farla birlikte. Sis farının ışık çıkış yüzeyi genişliğin en dış noktasından 400 mm'den fazla uzak değilse, yan ışıklarla da mümkündür.

Araç aydınlatması yönetmelikleri: Farların rakam ve harf kombinasyonlarını çözme — Farların rakam ve harf kombinasyonlarının deşifre edilmesine yönelik yardım: Far gövdesi üzerinde, araç tipinde kullanılan tüm far modelleri belirtilmiştir.

Far üzeri̇ndeki̇ ti̇p onay numarasi

Araçlardaki aydınlatma ekipmanları için, sistemlerin bunlara göre üretilmesi ve kontrol edilmesi gereken ulusal ve uluslararası yapım ve işletme yönetmelikleri vardır. Farlar için kapak camı veya gövde üzerinde bulunabilecek özel onay işaretleri mevcuttur.

Bir örnek
Bir far camı üzerinde "HC/ 25 E1 02 A 44457" yazıyorsa:

HC/R işareti şu anlama gelir: H halojen, C kısa hüzme ve R uzun hüzme.
C ve R harfleri arasındaki eğik çizgi, kısa ve uzun hüzmeli farların aynı anda açılamayacağı anlamına gelir (H4 ana far grubu).
İzleyen referans rakamı, uzun hüzmeli farın ışık şiddeti hakkında bilgi verir.
E1 işareti, farın Almanya’da onaylandığı anlamına gelir.
02 A, far içerisinde yayınlandıktan sonra yönetmeliği ikinci kez (02) revize edilen bir sınırlama lambası (park lambası) bulunduğunu belirtir (A).
Her bir far tasarım onayı için ayrı ayrı olarak verilen beş haneli bir tip onay numarası son kısmı oluşturur.

Far versi̇yonu

ECE Regülasyonu 1

A Sınırlama ışığı
B Sis lambası
C Kısa hüzmeli far
R Uzun hüzmeli far
CR Uzun ve kısa hüzmeli far
C/R Uzun veya kısa hüzmeli far

ECE Regülasyonu 8, 20 (yalnız H4)

HC Halojen kısa hüzmeli far
HCR Halojen uzun ve kısa hüzmeli far
HC/R Halojen uzun veya kısa hüzmeli far

ECE Regülasyonu 98

DC Xenon kısa hüzmeli far
DR Xenon uzun hüzmeli far
DC/R Xenon uzun veya kısa hüzmeli far - Aynı anda çalıştırmak yasaktır.

ECE Regülasyonu 123

X Advanced Frontlighting System (Gelişmiş Far Sistemi)

Aydinlatma şi̇ddeti̇ referans numaralarinin tanimlanmasi

Uzun hüzme

7,5; 10; 12,5; 17,5; 20; 25; 27,5; 30; 37,5; 40; 45; far başına 50 (Almanya’da aynı anda en fazla dört uzun hüzmeli fara izin verilir ve referans rakamı 100 veya 480 lx, aşılmaması gereken maks. değer olarak geçerlidir)