Wyjaśnienie działania reflektorów ksenonowych – stateczniki, przyczyny usterek, przepisy prawne

Reflektory ksenonowe zapewniają znacznie intensywniejsze oświetlenie drogi od konwencjonalnych reflektorów halogenowych. Podwyższają one bezpieczeństwo w ciemności, a można je dzisiaj spotkać prawie we wszystkich klasach pojazdów. Na tej stronie znajdziesz informacje o konstrukcji i sposobie działania reflektorów ksenonowych. Ponadto dowiesz się tu o przyczynach powodujących usterki stateczników lamp ksenonowych, sposobie szybkiego wyszukiwania tych usterek oraz o zagrożeniach związanych z dozbrajaniem w nielegalne reflektory ksenonowe.

Poniższe informacje i porady praktyczne zostały przygotowane przez firmę HELLA w celu zapewnienia profesjonalnego wsparcia dla warsztatów samochodowych. Informacje udostępnione na tej stronie internetowej powinny być wykorzystywane tylko przez odpowiednio wykwalifikowany personel.

Moduł świateł bi-ksenonowych

Reflektory ksenonowe składają się z lampy wyładowczej, statecznika świateł ksenonowych oraz systemu odbłyśnikowego lub projekcyjnego. Pojęcie bi-ksenon oznacza, że światła mijania i drogowe są realizowane przez jeden moduł projekcyjny. Zaletą jest konieczność stosowania tylko jednego statecznika. Dzięki temu na małej przestrzeni można zrealizować dwa rodzaje rozdziału światła o dużym strumieniu światła .

Moduł bi-ksenonowy: oświetlenie dobrym światłem drogowym — Oświetlenie dobrym światłem drogowym

Moduł bi-ksenonowy: oświetlenie światłem drogowym bi-ksenonowym — Oświetlenie światłem drogowym bi-ksenonowym

Funkcja

Zastosowanie ruchomej przesłony pozwala na mechaniczne przełączanie pomiędzy rozdziałem światła do świateł mijania i świateł drogowych. W ten sposób oprócz mechanizmu ustawiającego przesłonę odpada dodatkowe zapotrzebowanie na oddzielny reflektor z własną elektroniką sterującą. Ponadto światła drogowe mają większy zasięg, a brzegi jezdni są znacznie lepiej oświetlane.

Stateczniki lamp ksenonowych

Poprzez impuls wysokonapięciowy o napięciu do 30 kV (4. generacja) statecznik (EVG (E)) powoduje zajarzenie mieszaniny gazów szlachetnych w lampie. Napięcie wywołuje przeskok iskry pomiędzy elektrodami lampy. Statecznik steruje fazą zajarzania lampy, aby jak najszybciej osiągnęła ona fazę pracy, a następnie reguluje moc lampy na stałą wartość wynoszącą 35 W.

Przetwornica napięcia stałego wytwarza z sieci elektrycznej pojazdu napięcia niezbędne dla elektroniki i dla lampy. Układ mostkowy dostarcza napięcia przemiennego 300 Hz, potrzebnego do pracy lamp bi-ksenonowych. W urządzeniu zintegrowanych jest wiele układów kontrolnych i zabezpieczających.

W urządzeniu zintegrowanych jest wiele układów kontrolnych i zabezpieczających.

Wyłączenie systemu w ciągu 0,2 sekundy ma miejsce w następujących przypadkach:

Brak lub uszkodzenia żarnika
Uszkodzenie wiązki kablowej lub części lampy
Wystąpienie prądu różnicowego (uszkodzeniowego) przekraczającego 30 mA, wraz ze wzrostem prądu różnicowego skraca się czas wyłączenia

Dla ochrony elektroniki statecznika układ zliczający uniemożliwia więcej niż siedmiokrotny zapłon uszkodzonej lampy. Potem następuje wyłączenie.

W razie odłączenia wtyku kabla podczas pracy, na wtykach napięciowych po < 0,5 sekundy praktycznie nie ma napięcia (< 34 V), dzięki czemu nawet w razie nieprzestrzegania ostrzeżeń nie ma bezpośredniego zagrożenia porażenia prądem elektrycznym.

Właściwości i różnice pomiędzy generacją 3. / 4. a generacją 5. / 6.

Właściwości	3. generacja	4. generacja	5. generacja	6. generacja (Xenius)
Żarnik	D2	D2	D1	D1 / D3
Zapłonnik wewnętrzny	X
Zapłonnik zewnętrzny		X
Wersja z filtrem i ekranem		X
System z pełnym ekranowaniem			X	X
Możliwość zastosowania dłuższego kabla		X
Poprawiona niezawodność zajarzania		X
Obudowa zgrzewana laserowo			X	X
Zintegrowane wszystkie funkcje AFS			X
Komunikacja LIN				X

Zapłonnik

Różne wersje mają m.in. różne wartości graniczne w zakresie kompatybilności elektromagnetycznej.
Główne różnice pomiędzy generacją lamp ksenonowych 3 a 4 to zapłonnik z ekranem metalowym lub bez oraz wiązka kablowa pomiędzy statecznikiem a zapłonnikiem, wykonana z ekranowaniem lub bez.

Sprawdzanie statecznika lamp ksenonowych

Sprawdzić, czy statecznik usiłuje zajarzyć lampę po włączeniu świateł. Próby zajarzenia są wyraźnie słyszalne w pobliżu reflektora. W razie wykonywania nieskutecznych prób zajarzenia sprawdzić lampę ksenonową przez zamianę na lampę z drugiego reflektora.
Jeżeli nie ma prób zajarzenia, sprawdzić bezpiecznik.
Jeśli bezpiecznik jest w porządku, sprawdzić zasilanie napięciem i połączenie z masą bezpośrednio na stateczniku. Napięcie musi wynosić co najmniej 9 V.
Jeśli zasilanie napięciem i połączenie z masą oraz lampa ksenonowa nie są uszkodzone, przyczyną jest uszkodzenie statecznika.

Dozbrajanie w lampy ksenonowe – nielegalne przezbrajanie

Doposażanie w lampy ksenonowe – postawy prawne

Reflektory ksenonowe dobrze wyglądają, nadając pojazdowi atrybutów klasy wyższej. Skłania to niektórych kierowców do ulepszenia swojego pojazdu przez zamontowanie świateł ksenonowych. Wydaje się więc, że wystarczy nabyć zestaw kabli, lamp ksenonowych i statecznika, wyjąć żarówki halogenowe z reflektorów, wyciąć odpowiedni otwór w zatyczce, wetknąć lampy ksenonowe do reflektorów i połączyć statecznik elektroniczny z instalacją elektryczną pojazdu, aby mieć gotowe reflektory ksenonowe. Jednak uwaga! Taki sposób postępowania stwarza zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego wskutek ekstremalnego oślepiania i jest niezgodny z przepisami: wygasa homologacja pojazdu, a ochrona ubezpieczeniowa jest ograniczona. Legalne są wyłącznie kompletne reflektory ksenonowe z homologacją typu, wyposażone w automatyczny układ regulacji zasięgu świateł i układ do mycia reflektorów.

Dozbrajanie w lampy ksenonowe – postawy prawne

W Europie dozwolone jest wyłącznie doposażanie w kompletne systemy reflektorów ksenonowych. Obejmują one zestaw homologowanego reflektora (np. z oznaczeniem E1 na kloszu), układ automatycznej regulacji zasięgu świateł oraz układ do czyszczenia reflektora (wymagany zgodnie z regulaminem ECE R48 i ewentualnie odpowiednimi przepisami krajowymi).

Każdy reflektor otrzymuje homologację typu w połączeniu z eksploatowanym w nim źródłem światła (halogen lub ksenon). Jeżeli źródło światła zostanie zastąpione przez źródło światła bez homologacji i nieprzewidziane w ramach homologacji typu danego reflektora, wygasa homologacja typu i tym samym dopuszczenie tego pojazdu do ruchu (§ 19 ustęp 2 zdanie 2 punkt 1 niemieckiej ustawy o dopuszczaniu do ruchu drogowego StVZO). Jazda bez dopuszczenia do ruchu drogowego powoduje ograniczenie ochrony ubezpieczeniowej (§ 5 ustęp 1 punkt 3 niemieckiego rozporządzenia o obowiązkowym ubezpieczeniu pojazdów mechanicznych KfzPflVV). Również sprzedawca urządzeń oświetleniowych bez homologacji typu musi się liczyć z roszczeniami odszkodowawczymi ze strony nabywców. Bowiem z chwilą sprzedaży tych elementów sprzedawca nie tylko udziela gwarancji, że mogą one być używane do przewidzianego celu, lecz także ewentualne ryzyko wystąpienia szkód – i to w pełnej ich wysokości.

Wysokie współczynniki olśnienia: pomiary wykonane w laboratorium techniki świetlnej wykazały, że rozkład światła reflektora , zaprojektowanego do lamp halogenowych i następnie nielegalnie używanego z ksenonowym źródłem światła pod żadnym względem nie odpowiada pierwotnie obliczonym parametrom.
W systemach odbłyśnikowych zmierzono współczynniki olśnienia, przekraczające dopuszczalne wartości graniczne nawet 100-krotnie.
W reflektorach tych pojazdów nie występuje granica światła i cienia, a jej regulacja jest już niemożliwa. Współczynnik olśnienia jest taki sam, jak w przypadku reflektorów świateł drogowych. Powoduje to poważne zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego.

Nie, w niczym mi nie pomógł

Tak, okazał się pomocny

Wyszukiwarka części zamiennych

Nr OE Ręczna identyfikacja pojazdu Części uniwersalne

Wyszukiwarka części zamiennych

Prosta identyfikacja pojazdu za pomocą numeru KBA Określ części zamienne za pomocą numerów OE Szczegółowe informacje o produkcie Znajdź najbliższego dystrybutora