Het 48 V-boordnet – extra spanningsniveau
De belangrijkste feiten op een rij
- Extra spanningsniveau: Het 48 V-boordnet vormt een aanvulling op het conventionele 12V-boordnet en maakt onder andere recuperatie, elektrische ondersteuning van de aandrijving en uitgebreide start-stop- en vrijloopfuncties mogelijk.
- Belangrijkste onderdelen: De 48 V-accu slaat elektrische energie op, de 48 V-startmotordynamo werkt als dynamo of als motor en de DC/DC-omvormer maakt de energie-uitwisseling tussen het 48 V- en het 12V-boordnet mogelijk.
- Recuperatie en boost: Bij het afremmen wint de startmotordynamo elektrische energie terug en slaat deze op in de 48 V-accu; bij het accelereren kan deze energie worden gebruikt om de verbrandingsmotor te ondersteunen.
- Systematische diagnose: De foutopsporing begint met een visuele inspectie van componenten, kabels en stekkerverbindingen en wordt vervolgens aangevuld met het uitlezen van het foutgeheugen en de beoordeling van relevante parameters en bedrijfstoestanden.
- Rekening houden met voertuigspecifieke voorschriften: Bedrijfs- en veiligheidsstrategieën kunnen invloed hebben op de diagnose; na reparaties of het vervangen van onderdelen kunnen aanpassingen nodig zijn en moeten de relevante systeemfuncties aansluitend worden gecontroleerd.
Belangrijke veiligheidsinstructie
De onderstaande technische informatie en praktische tips zijn door HELLA ontwikkeld om werkplaatsen professioneel te ondersteunen bij hun werkzaamheden. De informatie op deze website mag alleen worden gebruikt door vakmensen die op het betreffende gebied zijn opgeleid.
Basisprincipes van het 48 V-boordnet
In bepaalde voertuigen is het 48 V-boordnet een aanvulling op het conventionele 12 V-boordnet. Het ondersteunt de verbrandingsmotor in bepaalde rijsituaties, maakt terugwinning van energie tijdens het afremmen mogelijk en voorziet krachtige elektrische componenten van stroom.
Bij storingen in het 48 V-systeem kunnen functies zoals recuperatie, het automatische start-stopsysteem of de elektrische ondersteuning van de verbrandingsmotor beperkt zijn. In dit artikel worden de technische basisprincipes van het 48 V-boordnet beschreven en worden het ontwerp, de werking en de onderlinge samenwerking van de betrokken componenten uitgelegd.
Het samenspel tussen het 48 V- en het 12V-boordnetwerk
In voertuigen met een 48 V-boordnet werken een 12V- en een 48 V-spanningsniveau samen. Het 12V-boordnet blijft daarbij beschikbaar en voorziet nog steeds talrijke elektrische en elektronische onderdelen in het voertuig van stroom. Het extra 48 V-spanningsniveau maakt het mogelijk om elektrische componenten met een hoger vermogensverbruik te gebruiken.
Een belangrijk voordeel van het hogere spanningsniveau vloeit voort uit het verband tussen spanning, stroom en elektrisch vermogen. Als de spanning wordt verhoogd, kan hetzelfde elektrische vermogen met een lagere stroomsterkte worden overgedragen. Daarmee biedt het 48 V-spanningsniveau de juiste voorwaarden voor krachtigere elektrische functies.
Het extra 48 V-spanningsniveau biedt onder andere de mogelijkheid om energie terug te winnen en op te slaan wanneer het voertuig afremt. De opgeslagen energie kan vervolgens weer worden gebruikt voor elektrische functies. Afhankelijk van het voertuigconcept maakt het extra spanningsniveau bijvoorbeeld elektrische ondersteuning van de verbrandingsmotor, een uitgebreide start-stop-functie of het vrijlopen van het voertuig mogelijk (zeilfunctie).
Door het terugwinnen en hergebruiken van energie kunnen het brandstofverbruik en daarmee ook de CO₂-uitstoot worden verminderd. Het 12 V- en het 48 V-boordnet zijn via een DC/DC-omvormer met elkaar gekoppeld. Dit maakt energieoverdracht tussen de twee spanningsniveaus mogelijk.
Ontwerp van het 48 V-boordnet
Het 48 V-boordnet bestaat uit verschillende elektrische en elektronische componenten, die afhankelijk van het voertuigconcept op verschillende manieren zijn geplaatst en uitgevoerd. Enkele kenmerkende onderdelen zijn de 48 V-accu, een 48 V-startmotordynamo en de DC/DC-omvormer. Het ontwerp van de afzonderlijke onderdelen kan per voertuigconcept verschillen.
Samen zorgen deze componenten voor de opslag, omzetting en distributie van elektrische energie binnen het 48 V-systeem en tussen de twee spanningsniveaus.
Bedrijfstoestanden en energiestroom in het 48 V-boordnet
Afhankelijk van de rijsituatie en de energiebehoefte werken de componenten van het 48 V-boordnet in verschillende bedrijfstoestanden samen. Daarbij wordt elektrische energie opgewekt, opgeslagen of ter beschikking gesteld ter ondersteuning van de aandrijving. Tot de belangrijkste functies behoren de recuperatie en de elektrische ondersteuning van de verbrandingsmotor. Bovendien maakt het 48 V-systeem, afhankelijk van het voertuigconcept, uitgebreide start-stop- en vrijloopfuncties mogelijk.
Diagnose in de dagelijkse praktijk van de werkplaats
Onderhouds- en reparatie-instructies
Bij onderhouds- en reparatiewerkzaamheden aan het 48 V-boordnet moeten de voertuigspecifieke voorschriften en de betreffende systeemuitvoering in acht worden genomen. Elektrische aansluitingen en stekkerverbindingen moeten schoon, corrosievrij en stevig zijn aangesloten. Beschadigde kabel-, stekker- of slangaansluitingen moeten worden vervangen. Bevestigingselementen moeten worden vastgedraaid met de door de voertuigfabrikant voorgeschreven aanhaalmomenten.
Ook moet rekening worden gehouden met het thermomanagement van de betreffende componenten. Afhankelijk van het onderdeel en de uitvoering worden verschillende koelconcepten toegepast. Bij watergekoelde componenten mag het koelcircuit alleen in afgekoelde toestand worden geopend. Na werkzaamheden aan het koelcircuit moet het koelsysteem volgens de specificaties van de voertuigfabrikant worden gevuld, ontlucht en op lekdichtheid worden gecontroleerd. Bij luchtgekoelde componenten moet worden gezorgd voor voldoende warmteafvoer. Luchtkanalen en koelribben mogen niet worden afgedekt of in hun werking worden belemmerd.
Afhankelijk van het voertuig en de systeemconfiguratie is na het vervangen van een onderdeel mogelijk een aanpassing met een geschikt diagnosesysteem nodig. Na de inbedrijfstelling moet het foutgeheugen worden uitgelezen en moeten de relevante systeemfuncties worden gecontroleerd. Bij de 48-V-startmotordynamo zijn dat bijvoorbeeld de dynamo-, laad- en startfunctie.
Neem altijd de onderhouds- en reparatie-instructies van de betreffende voertuigfabrikant in acht!
Diagnose-opmerking:
De verschillende diagnosemogelijkheden zijn bij wijze van voorbeeld weergegeven voor het diagnoseapparaat mega macs S20. De testdiepte en het aantal verschillende functies kunnen afhankelijk van de voertuigfabrikant en de systeemconfiguratie van de besturingseenheid variëren. Schematische weergaven, afbeeldingen en beschrijvingen zijn uitsluitend bedoeld als toelichting en mogen niet worden gebruikt als basis voor voertuigspecifieke reparaties.
Veelgestelde vragen – 48 V-boordnet
Beide spanningsniveaus functioneren als een gekoppeld energiesysteem en zijn via de DC/DC-omvormer met elkaar verbonden. Afhankelijk van de systeemarchitectuur kunnen storingen in de 12 V-voeding daarom gevolgen hebben voor de regeleenheden, de communicatie of de werking van het 48 V-systeem. Tijdens de diagnose moet daarom ook het 12 V-boordnet worden gecontroleerd, zelfs als de foutmeldingen in eerste instantie op een 48 V-component wijzen.
Het recuperatievermogen hangt af van de toestand van het hele 48 V-systeem. Als de accu op een bepaald moment bijvoorbeeld slechts weinig energie kan opnemen als gevolg van de laadtoestand, de temperatuur of een systeembeperking, kan het energiemanagement de recuperatie verminderen. Een beperkte recuperatie wijst daarom niet automatisch op een defecte startmotordynamo en moet worden beoordeeld aan de hand van de relevante diagnoseparameters.
Bij 48 V-startmotordynamo’s met riemaandrijving wordt het mechanische vermogen via de riemaandrijving tussen de verbrandingsmotor en de startmotordynamo overgebracht. Slijtage, onvoldoende riemspanning of storingen aan span- en omleidingselementen kunnen daarom van invloed zijn op de start-, dynamo- of ondersteuningsfuncties. Bij dergelijke systemen moeten eerst een gezamenlijke elektrische foutopsporing en mechanische visuele inspectie worden uitgevoerd, voordat de startmotordynamo als foutoorzaak wordt aangemerkt.
Het 48 V-boordnet is niet onder alle voertuigomstandigheden actief. Afhankelijk van de toestand van het voertuig kunnen veiligheids- en energiebeheerstrategieën afzonderlijke componenten of het gehele spanningsniveau uitschakelen. Bij sommige voertuigen kan alleen al het openen van de motorkap een dergelijke reactie veroorzaken. Meetwaarden zijn daarom alleen zinvol als de systeemtoestand die voor de betreffende test vereist is, bekend is en tot stand is gebracht.
De onderdelen van het 48 V-systeem zijn functioneel met elkaar verbonden en geïntegreerd in het energiemanagement van het voertuig. Een gemeenschappelijke oorzaak, bijvoorbeeld een uitval van de spanningsvoorziening of een communicatiestoring, kan daarom in meerdere regeleenheden tot opeenvolgende foutmeldingen leiden. Voor de diagnose zijn het tijdstip van de fout, de foutstatus en de systeemcontext belangrijker dan het afzonderlijk controleren van elke afzonderlijke foutcode.
Nee. Een 48 V-boordnetwerk hoeft niet automatisch als hoogspanningssysteem te worden aangemerkt. Toch moet bij werkzaamheden aan het 48 V-boordnet rekening worden gehouden met de relevante veiligheidseisen. Bepalend zijn de uitvoering van het systeem en de voertuigspecifieke onderhouds- en veiligheidsvoorschriften van de betreffende voertuigfabrikant.
Hoe nuttig is dit artikel voor jou?
Succes
Succes
Succes
Succes
Fout
Please tell us what you did not like.
Thank you for your feedback!
Wrong Captcha
Something went wrong
Aanvullende technische informatie


Dit vindt u misschien ook interessant


