Onderzoeksproject „KOLLEKT“ ontwikkelt circulaire voertuigonderdelen

• Interdisciplinair consortiumproject onderzoekt aan de hand van een koplamp hoe circulaire waardeketens kunnen worden gecreëerd
• De nadruk ligt op een „Design for Circularity“-benadering, gebaseerd op de vier pijlers Reparatie, Hergebruik, Remanufacturing en Recycling
• Het onderzoeksproject maakt gebruik van op AI gebaseerde robots en digitale producttwins
• KOLLEKT levert belangrijke inzichten voor het realiseren van een klimaatneutrale waardeketen

Van de koplamp van vandaag tot de grondstof van morgen: hoe kunnen auto-onderdelen en andere industriële producten circulair worden ontworpen? Dit is de vraag die de internationale autoleverancier FORVIA HELLA onderzoekt in het nieuwe, door KOLLEKT gefinancierde onderzoeksproject, samen met BMW, Covestro, Geba, Fraunhofer IEM, Fraunhofer UMSICHT, de Universiteit van Paderborn, de Hogeschool Hamm-Lippstadt, het Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf (HZDR) en SW Maschinenservice. Het driejarige onderzoeksproject wordt gefinancierd door het Duitse federale ministerie van Onderzoek, Technologie en Ruimtevaart (Bundesministerium für Forschung, Technologie und Raumfahrt, BMFTR) in het kader van de CircularGlowUp-subsidierichtlijn en wordt beheerd door Projektträger Karlsruhe (PTKA).

“Tegenwoordig worden koplampen, net als veel andere producten, nog maar zelden in echte circulaire systemen gebruikt. Daarom onderzoeken we hoe materialen langer in gebruik kunnen blijven, hergebruikt kunnen worden en kunnen bijdragen aan een aanzienlijke vermindering van het grondstoffenverbruik. Met andere woorden: samen met onze partners onderzoeken we hoe de koplamp van vandaag de grondstof van morgen kan worden. Dit levert belangrijke inzichten op voor ons doel om een klimaatneutrale waardeketen te realiseren”, aldus dr. Michael Kleinkes, verantwoordelijk voor wereldwijde verlichtingsontwikkeling bij FORVIA HELLA.

Het KOLLEKT-onderzoeksproject richt zich met name op het ontwikkelen en implementeren van circulaire productconcepten op basis van een „Design for Circularity“-benadering. Dit betekent dat producten vanaf het begin worden ontworpen met het oog op recycleerbaarheid en hergebruik. De benadering is daarom gebaseerd op de vier „R-strategieën“: Repair, Re-Use, Remanufacture en Recycle. De koplampen van vandaag zijn ontworpen voor een eenmalige levensduur en geoptimaliseerd voor montage. Daardoor zijn reparaties slechts in zeer beperkte mate mogelijk. KOLLEKT gaat daarom onderzoeken hoe toekomstige koplampen repareerbaar en gedeeltelijk herbruikbaar kunnen worden gemaakt, en welke productie- en logistieke processen daarvoor nodig zijn.

Een belangrijk onderdeel van het onderzoek is de ontwikkeling van een flexibele demontagecel. Robots en op AI gebaseerde gegevensverwerking zullen de basis vormen voor het hergebruik en de recycling van producten op industriële schaal. Een digitale producttwin zal worden gebruikt om assemblages nauwkeurig, automatisch en, waar mogelijk, per materiaalsoort te demonteren. Het proces wordt aangevuld met geoptimaliseerde sortering in de vervolgfase, waarbij verontreinigingen worden verwijderd en kunststoffracties worden gescheiden. De materialen worden vervolgens gekarakteriseerd en verwerkt voor mechanische en gedeeltelijke chemische recycling. Het project heeft ook tot doel mensen een actieve rol te geven in het nieuwe systeem voor waardecreatie. Hun expertise en betrokkenheid zullen essentieel zijn voor de implementatie van circulair productontwerp en het in de praktijk mogelijk maken van een circulaire economie.

KOLLEKT bouwt voort op de bevindingen van het eerder gefinancierde onderzoeksproject NALYSES, dat in 2026 met succes werd afgerond. Terwijl NALYSES zich voornamelijk richtte op duurzaam productontwerp, materiaalstrategieën, recyclingmogelijkheden en de gebruiksfase van producten, bouwt KOLLEKT voort op deze bevindingen en ontwikkelt het nu een geïntegreerde circulaire waardeketen.